Mahakama ya Rufani yabatilisha uamuzi kesi ya Gekul

Serengeti. Mahakama ya Rufani nchini imeamuru rufaa ya jinai iliyowasilishwa na Hashim Ally dhidi ya aliyekuwa Mbunge wa Babati Mjini, Pauline Gekul kurejeshwa Mahakama Kuu Kanda ya Manyara ili isikilizwe na kuamuliwa kwa kuzingatia hoja zake za msingi. Mahakama hiyo imebatilisha uamuzi wa Mahakama Kuu baada ya kubaini ilikosea kisheria ilipoamua kuwa haina mamlaka ya kusikiliza rufaa hiyo. Uamuzi huo ulitolewa jana, Oktoba 15, 2026 na jopo la majaji watatu, Panterine Kente, Lucia Kairo na Ubena Agatho, waliosikiliza Rufaa ya Jinai Namba 293 ya mwaka 2024 iliyofunguliwa na Hashim dhidi ya Gekul. Majaji hao wamebatilisha uamuzi uliotolewa Aprili 15, 2024, na Jaji Devotha Kamuzora katika Rufaa ya Jinai Namba 57 ya mwaka 2024, ambao ulitupilia mbali rufaa ya Hashim kwa maelezo kuwa mahakama haikuwa na mamlaka ya kuisikiliza. Akisoma uamuzi huo, Jaji Kente amesema Mahakama ya Rufani rufaa hiyo inapaswa kurejeshwa Mahakama Kuu Kanda ya Manyara kwa ajili ya usikilizwaji. Msingi wa rufaa. Awali, Hashim alifungua kesi ya jinai katika Mahakama ya Wilaya ya Babati, mkoani Manyara, akimtuhumu Gekul, ambaye wakati huo alikuwa Mbunge wa Babati Mjini, kwa kumshambulia na kumsababishia madhara ya kimwili kinyume cha sheria. Kwa mujibu wa madai yaliyowasilishwa mahakamani, tukio hilo lilidaiwa kutokea Novemba 11, 2023, mjini Babati. Hashim alidai kuwa Gekul pamoja na watu wengine walimwita na kumweka kizuizini huku wakimtishia kwa silaha ya moto. Pia alidai kuwa walimvua nguo na kumshambulia kwa kumlazimisha kukalia chupa ya soda, ambayo iliingizwa kwenye njia yake ya haja kubwa. Hata hivyo, kabla kesi hiyo haijaanza kusikilizwa, Desemba 27, 2023, Mkurugenzi wa Mashtaka nchini (DPP) aliwasilisha hati ya kutokuwa na nia ya kuendelea na mashtaka, na mahakama ikamwachia huru Gekul. Hashim hakuridhika na uamuzi huo, hivyo akakata rufaa Mahakama Kuu akipinga, pamoja na mambo mengine, hatua ya DPP kuwasilisha hati hiyo. Hata hivyo, Mahakama Kuu ilikataa kusikiliza rufaa hiyo baada ya kukubaliana na pingamizi la awali la kisheria lililowasilishwa na Gekul, kwamba mahakama hiyo haikuwa na mamlaka ya kuisikiliza, hivyo Hashim akiwakilishwa na Wakili peter Madeleka hakukubaliana nayo, aakakata rufaa. Hoja za rufaa Katika hoja zake Mahakama ya Rufani, Hashim alipinga uamuzi wa Mahakama Kuu wa kukataa kusikiliza rufaa yake. Alidai kuwa Mahakama Kuu ilikosea kisheria ilipoamua kuwa haina mamlaka ya kusikiliza shauri hilo. Hashim aliiomba Mahakama ya Rufani ibatilishe uamuzi huo na kurejesha shauri Mahakama Kuu ili rufaa yake isikilizwe na kuamuliwa kwa kuzingatia hoja zake za msingi, ikiwemo pingamizi lake kuhusu uhalali wa hatua ya DPP kusitisha mashtaka. Uamuzi wa Mahakama ya Rufani Baada ya kusikiliza hoja za pande zote, Jaji Kente amesema Mahakama ya Rufani imekubaliana na hoja za Hashim baada ya kubaini kuwa Mahakama Kuu ilikosea kisheria ilipoamua kuwa haina mamlaka ya kusikiliza rufaa yake. Majaji hao wameeleza kuwa mahakama za rufaa zina wajibu wa kuchunguza uhalali wa maamuzi ya mahakama za chini badala ya kukwepa wajibu huo kwa kisingizio cha kutokuwa na mamlaka. “Tunataka kusisitiza kwamba, kama kanuni ya jumla, mahakama ya rufaa haiwezi kusema haina mamlaka ya kuchunguza uhalali wa amri ya mahakama ya chini. Katika mfumo wowote wa kimahakama unaofanya kazi, kuchunguza uhalali na usahihi wa uamuzi wa mahakama ya chini ndiyo lengo kuu la mamlaka ya rufaa,” amesema Jaji Kente. Majaji hao wamefafanua kuwa, ingawa mamlaka ya DPP kuwasilisha hati ya nolle prosequi kwa mujibu wa sheria hayawezi kupingwa kwa jumla, yapo mazingira ya kipekee ambayo mahakama inaweza kuchunguza uhalali wa hati hiyo. Pia, mahakama imebaini kuwa Mahakama Kuu ilikosea ilipodai Hashim asingeweza kuanzisha kesi nyingine kwa madai yaleyale baada ya DPP kuwasilisha hati ya nolle prosequi. Kutokana na hoja hizo, Mahakama ya Rufani imeruhusu rufaa ya Hashim, ikabatilisha uamuzi wa Mahakama Kuu na kurejesha shauri hilo, ili rufaa yake isikilizwe na kuamuliwa kwa kuzingatia hoja za msingi. Katika kuhitimisha uamuzi huo, majaji hao wamesisitiza kuwa shauri hilo linapaswa kushughulikiwa kwa haraka kutokana na muda mrefu ambao tayari limechukua. “Tunaruhusu rufaa, kubatilisha na kuweka kando amri ya mahakama ya chini na kurejesha shauri hilo mahakamani ili rufaa isikilizwe na kuamuliwa,” amesema Jaji Kente.